Shibutani Nakao và “Sanotanigawa”


Khi bị người dân trong làng hỏi “Giáo viên là bạn của học sinh vì thế việc không hiểu biết về xã hội chẳng phải là vô lý hay sao?”, Shibutani đã phản tỉnh về việc chỉ suy nghĩ một cách trừu tượng mà không hướng sự chú ý đến quê hương. Tiếp đó Shibutani đã tiến hành thực tiễn giúp học sinh lý giải và suy ngẫm về quê hương trong quá trình phân tích, hiểu biết về quê hương ở môn Xã hội. Ở đó không chỉ có sự giải thích của giáo viên bằng  câu chữ mà còn có cả bản đồ, ảnh được tập hợp trong tác phẩm “Tập tư liệu về quê hương”.

Trong thực tiễn này ban đầu vì mong muốn trẻ em sẽ phát hiện ra vấn đề nên Shibutani đã dẫn trẻ ra ngoài nhưng do học sinh lại nghĩ đó là chuyến đi píc-níc nên thất bại. Nhưng khi tiến hành điền dã với hướng dẫn “hãy quan sát thật kĩ nhé” thì học sinh đã nhận ra chỗ có nhiều cát, chỗ dòng sông đổi dòng, biết được độ sâu của dòng sông qua đo đạc, biết được độ rộng giữa hai bờ đông-tây, biết được tác dụng của đê để ngăn lũ lụt.

Khi trở về lớp học, giáo viên đưa ra câu hỏi: “sông có vai trò như thế nào đối với cuộc sống chúng ta?”. Giáo viên vừa sử dụng sách giáo khoa, sách tham khảo dành cho học sinh lớp 3 vừa dẫn dắt học sinh tìm hiểu các sự thực về cuộc đấu tranh với nước.  Tiếp theo, khi học sinh điều tra nơi con đê sông Sanotanigawa dễ vỡ, giáo viên cho học sinh liên hệ với những gì đã học ở kì một về “lịch sử quê hương”. Sau đó giáo viên cho học sinh thiết kế việc cải tạo đê sông sao cho có con đê lý tưởng và so sánh với con sông Tonegawa.

 

Những điểm chủ yếu của giờ học này gợi nhắc đến “Tập tư liệu về quê hương” và được sử dụng như là tư liệu.

 

Nguyễn Quốc Vương dịch từ “Từ điển giáo dục môn Xã hội” (Gyosei, 2000)

 


Cũ hơn Mới hơn